Ornament nomi yöqolgan

Toşkentda yirik kaştali buyumlardan biri sözanalar – mahalliy aholi tomonidan oy-palak, yulduz-palak deb atalgan devorga teng kattalikdagi pannolar – gulkörpalar işlatilgan. Sözana markazida quyoş yoki oyni anglatuvçi ritmik tarzda joylaştirilgan dumaloq töpbarggul naqşlari keng tarqalgan. Oy-palak deb ataladigan bu turdagi sözana tevarak olamni (aynan, oy, falakni) ifodalaydi. Xuddi şunday quyoş şakli va astral naqşlar kaştaçilikning boşqa markazlari – Samarqand, Nurota, Buxoro, Jizzax sözanalari va hunarmand ayollarining bezaklarida ham qöllanilgan. Lekin faqat Toşkent kaştaçiligida bu bezaklar anna şunday ustun mavqega ega bölib, samoviy nomlarga ega bölgan.

Qadimda xalq orasida oy ayol, onalik ramzi bölgan deb taxmin qilinadi. Balki şuning uçun ham xalq orasida kelinni “oypari” (oy yuzli pari)ga qiyoslaydilar.

Manba: tbc-ornaments.uz