Toğora nusxa

Toşkent kaştaçiligida örta maydonda katta gulqoğozli palakning yana bir turi mavjud. Ular köproq prozaik nomga ega – toğora-palak. Uşbu rozetlarning konturlari kundalik hayotda keng qöllaniladigan katta dumaloq havza – toğora nomi bilan boğliq. Ilgari bunday palak qizpalak (“qizlik”, çunki u kelinning sepidagi majburiy buyum bölgan) yoki biroylikpalak (“bir oylik kaşta tikiş”) deb atalgan. Vaqt ötişi bilan qadimiy ism va ramziy ma’lumotlar muqaddaslaştirilib, uy-rözğor buyumlari bilan boğlangan bölişi mumkin.

Bunday Toşkent kaşta pannolarining dekorida köpinça ilon naqşi – zuluk mavjud bölib, bu hunarmand ayollar öz kompozitsiyalarida suv elementi timsollarini yetkazişga harakat qilganliklaridan dalolat beradi. Fonning uzluksiz tikilganligi Toşkent va Pskent palaklarining xususiyatlaridan biri bölib, bu asarlarga teksturali ekspressivlik beradi. Boşqa markazlardagi kaştaçilikdan farqli ölaroq, Toşkent töra-palakini osongina tanib oliş mumkin. U boy töq-qizil fon bilan ajralib turadi, uning qarşisida burçaklarida törtta ösimta (tumor) bölgan katta oy doirasi – medalyon aniq körinadi.

Manba: tbc-ornaments.uz