Oynusxa

Toşkentdagi yirik kaştalardan sözana – mahalliy aholi tomonidan “oy-palyak”, yulduz-palyak deb atagan ulkan devor pannolari, körpa-töşaklar – gulkurpadan foydalanganlar. Markaziy maydonda ritmik tarzda joylaşgan, quyoş yoki oyni anglatuvçi dumaloq rozetlarning kompozitsiyalari keng tarqalgan. Oy-palak deb ataladigan bu turdagi sözana uslublaştirilgan şaklda olam tasvirini (sözma-söz tarjima qilganda oy — oy, falak — osmon, olam, fazo) ifodalagan. Xuddi şunday quyoş va astral naqşlar  – Samarqand, Nurota, Buxoro, Jizzax hunarmandlari sözana bezaklarida ham qöllanilgan. Ammo bu bezaklar faqat Toşkent kaştaçiligida şunday ustun mavqega ega bölgan va samoviy nomlarga ega bölgan.

Uzoq vaqt davomida maşhur e’tiqodda oy ayollik printsipi, onalik bilan boğliq bölgan taxminlar mavjud. Balki şuning uçundir xalq kelinni “oypari”ga (oy yuzli) qiyoslaydi.

Usta: Madina Kasimbayeva. Manba: tbc-ornaments.uz