Ornament nomi yöqolgan

Zardözlik şahar hunarmandçiligida eng yuqori maqomda bölgan. XIX-asr oxiri – XX-asr boşlarida Buxoro zardözlik sanoati markazi hisoblangan. Köpgina sulola hunarmandlari amir saroyi va zodagonlar kiyim-keçaklari, otlar uçun yopinçiq va boşqa köplab buyumlarga tilla iplar bilan bezak berişgan. Özbekistonda ot miniş qadim zamonlardan erkaklar uçun harakatlanişning yagona şakli bölib kelgan, ammo şahar aholisi uçun bu ijtimoiy mavqe masalasi edi.

Yopinçiqlar – «daurlar» ikki toifaga bölingan. Birinçi toifaga amirning şaxsiy foydalanişi uçun möljallangan «xosaklar» (arab tilidan ögirganda şaxsiy degani), ikkinçisiga esa «inomi» – amirga taqdim etiladigan sovğa buyumlari kiradi. Yopinçiq ikki qismdan – törtburçak şakldagi nodir bezakli va trapetsiya şakldagi «xoni-zingah»dan iborat bölib, zardözi bilan naqşlangan, otning sağrisini qoplaydigan kattalikda bölgan. Yopinçiq zardözi kaştalarining bezaklari asosan ösimlik naqşlaridan iborat bölib, geometrik şakllar kamroq işlatilgan. Amir uçun bunday ot yopinçiği kompozitsiyasi «se – gula» (uç gul) deb ataladi.

Manba: tbc-ornaments.uz